Mirëmbrëma.
Lakmia: Unë e kuptoj lakminë si një dëshirë të tepërt,
më shumë sesa keni nevojë, si tepri e mjeruar.
Sipas këtij përkufizimi, ky është një monument për lakminë.
Është si rezidenca e Vanderbiltit.
Nëse Vanderbilt do të kishte një moto duhet të ketë qenë:
"Tepria nuk është asnjëherë e mjaftueshme".
Rezidenca është gjigante me 250 dhoma.
Megjithatë, ajo u ndërtua vetëm për një njeri.
Kjo është dhoma e ngrënies.
Ajo është e lartë sa një ndërtesë pesëkatëshe.
Tavolina e dhomës së ngrënies ka 64 karrige.
Mendoj se kur jeni kaq të pasur, miqtë krijohen lehtësisht.
Që këtu ju mund të vëreni
vepra arti miliona dollarëshe në mur
nga ato të Renoir, Whistler e deri te sixhadet e periudhës së Rilindjes.
Shumë bukur, por a nuk është kjo lakmi?
Kush ka nevojë për një shtëpi 100 milionë dollarëshe?
Kush meriton të ketë kaq shumë?
- Me paratë që do të fitosh...
Filmi "Wall Street" na dha arsye për të përbuzur të pasurit.
- Më thuaj, Gordon, sa është mjaft?
Sa jahte duhen për të bërë ski në ujë? Sa është mjaft?
- Pyetja nuk është sa është mjaft, mik. Është një lojë me shumë zero.
Dikush fiton. Dikush humbet.
Paraja vetë nuk humbet apo krijohet, ajo thjesht transferohet.
Michael Douglas e quan "Lojë me shumë zero".
Kjo do të thotë nëse unë fitoj, ti humbet.
- Kjo është një pikëpamje fëmijërore e mënyrës se si funksionon bota.
Filozofi David Kelley studion tregjet.
- Është sikur të ishim fëmijë të ulur rreth tavolinës së ngrënies
dhe na ofrojnë një tortë. Koha për ëmbëlsirë.
Mamaja e vendos tortën në tavolinë.
Nëse unë marrë një copë më të madhe, ti do të marrësh një më të vogël.
Por në të vërtetë,
mamaja nuk ndodhet aty për ta vendosur tortën në tavolinë.
Ne jemi prodhues. Ne krijojmë pasuri.
- Bill Gejts është një shembull i mirë.
Ai tashmë është njeriu më i pasur në botë.
Ai ka një pasuri prej 40 miliardë dollarësh.
Por, a do të thotë kjo që meqenëse ai ka 40 miliardë dollarë,
ne të tjerët kemi humbur po aq? Jo.
- Ka qenë fantastike...
- Siç mund ta shikoni, kjo është ide e gabuar
se ekziston një pasuri e madhe fikse diku.
Dhe nëse unë marrë më shumë, ju merrni më pak. Kjo nuk është e vërtetë.
Pasuria është vazhdimisht duke u krijuar.
- Gejts u bë kaq i pasur duke e bërë pjesën e tortës më të madhe për secilin.
- Një përfitim kryesor i Windows 95 është...
- Ai në fakt përgatiti një tortë tërësisht të re.
Programi i tij mundësoi rrugë të reja për të kursyer kohë
dhe para dhe krijoi mijëra vende pune të reja.
Por për të marrë paratë e tua, ai duhet t'ju bindë dhe joshë.
- Ne projektuam Windows 95...
- Për ta bërë këtë, ai duhet të bëjë diçka
që të na tërheqë për ta blerë atë.
E gjithë tregtia kërkon që të dy palët të përfitojnë.
Merrni shembullin më të thjeshtë. Unë blej një litër qumësht.
- Një dollar, ju lutem.
- Unë i jap asaj paratë dhe ajo më jep qumështin.
Përfitimi është i përbashkët, sepse ajo donte paratë më shumë se qumështin,
ndërsa unë qumështin më shumë se paratë.
Prandaj të dy themi shpesh…
- Faleminderit. - Faleminderit.
- Të gjithë fitojnë. Vetëm nëse dikush mashtron...
- Ju shikoni produkte të reklamuara që duken tepër të mira për të qenë të vërteta.
- Kam shpenzuar vite duke ju paralajmëruar rreth mashtruesve.
- Tharëse rrobash me energji diellore vetëm për 50 dollarë.
Dhe çfarë morën në postë?
Tel për tharjen e rrobave.
- Lakmia është një gjë e tmerrshme, nëse i nxit njerëzit të mashtrojnë.
Por gjatë viteve, kam vënë re se mashtruesit rrallë bëhen aq të pasur.
Njerëzit i hapin sytë; nuk i blejnë më produktet e tyre.
Për t'u bërë shumë të pasur,
njerëzit zakonisht duhet të punojnë shumë
që t'ju japin atë që ju dëshironi…
...makina më të mira, rroba më të lira, ushqime më të shpejta, çfarëdo qoftë.
Biznesmenit do t'i duhet mbështetja juaj.
- Që nga dita e parë, ai duhet të bëjë pyetjen,
"Kush po e blen këtë produkt? Çfarë nevojash po plotësoj unë?”
Dhe nëse kësaj i thonë "lakmi", atëherë unë them që lakmia është e mirë.
- Në ditën e tyre, Xhon D. Rokfeller dhe Kornelius Vanderbilt
u portretizuan si të këqij.
Vanderbilt i shfrytëzonte të varfrit.
Ndërsa Rokefeller ishte gjarpër.
Por në fakt epitetet nuk iu vunë nga konsumatorët.
Ishin konkurrentët ata që ankoheshin.
Edhe gazetat e pranuan me kënaqësi,
duke i quajtur manjatët "baronë grabitës".
- Nuk mund të gjeni term më të pasaktë
për këta burra, sesa ai i baronëve grabitës.
Ata nuk ishin baronë. Të gjithë ata e filluan nga hiçi.
Dhe ata nuk ishin grabitës,
sepse nuk e morën nga të tjerët.
- Ata e morën nga konsumatorët e tyre.
- Jo nga konsumatorët.
Ata i shisnin produktet e tyre gjithnjë e më lirë.
Vanderbilt u pasurua kaq shumë duke kënaqur shumë njerëz.
Ai e bëri këtë përmes shërbimit më të lirë të udhëtimit dhe transportit.
Ai prodhoi anije më të mëdha dhe më të shpejta.
Ai shërbeu ushqim gjatë udhëtimeve. Dhe njerëzit e pëlqenin këtë.
Dhe e gjitha kjo i uli kaq shumë kostot e tij,
saqë çmimi i biletës nga Nju Jurku në Hartford u ul nga 8 në 1 dollar.
Rokefelleri u pasurua përmes tregtisë së naftës.
Konkurruesit dhe qeveria e quajtën atë "monopolist".
Por askush nuk ishte i detyruar të blinte naftën e tij.
Rokefelleri duhej t'i bindte njerëzit duke
u ofruar atyre një çmim më të lirë.
Dhe ai e bëri këtë.
Njerëzit e klasës punëtore, që shkonin të flinin sapo errej,
tani mund ta përballonin lëndën djegëse për llambat e tyre.
Papritur, të gjithë mund të qëndronin deri vonë duke lexuar dhe mësuar më shumë.
- Kjo pikërisht u dha mundësi njerëzve,
që ndoshta punonin 10 deri 12 orë në ditë,
të kishin jetën e tyre private.
Konsumatorët ishin në pozita më të mira financiare. Po ashtu edhe punëtorët.
Dhe sigurisht, edhe vetë ata ishin në pozita më të mira.
- Jam plotësisht dakord.
Pra, ne mund t'i quajmë ata lakmitarë, por fakti qëndron
se lakmia e tyre nuk i bëri vetëm të pasur.
Dhe kjo na mundësoi edhe ne të kishim gjëra të mira.
Ky nuk ishte qëllimi i tyre. Qëllimi i tyre ndoshta ishte thjesht nga lakmia.
Por për ta arritur këtë, ata duhej të na ofronin neve atë që ne donim.